Wina włoskie przewodnik. Poznaj 20 regionów bez stresu

Przez ostatnie dwadzieścia lat włoskie wina w Polsce przeszły drogę od butelki za dwadzieścia złotych z marketu do świadomego wyboru na półce specjalistycznej. I dobrze. Tylko że między Chianti a Barolo, między Prosecco a Franciacortą jest jeszcze kilkaset apelacji, które mieszają się w głowie nawet doświadczonym koneserom. Mapa i butelka. W tej kolejności, i to jest mój sposób na ogarnięcie włoskiego wina bez stresu.

Nikt nie ogarnia wszystkich dwudziestu regionów po jednym kursie sommelierskim. To nie jest przewodnik w stylu „przeczytasz w dziesięć minut i będziesz ekspertem". Bo nie będziesz. Ale możesz przestać panikować przy sklepowej półce.

Apelacje włoskie, DOCG, DOC, IGT, to nie jest system stworzony po to, żeby cię przytłoczyć. To mapa drogowa, która mówi gdzie wino powstało, z czego i jak długo mogło leżeć. Problem w tym, że każdy region ma własne zasady i własne nazewnictwo, a jak dołożymy do tego producentów, którzy czasem robią wina poza apelacją tylko dlatego, że chcą, to robi się bałagan.

Nie wiem jak ty, ale ja wolę wiedzieć, że kupując Nebbiolo z Langhe nie muszę od razu celować w Barolo. I że Primitivo z Mandurii to zupełnie inna historia niż to z Gioia del Colle. W tym przewodniku nie ma suchych definicji, są konkretne regiony, które warto znać, i kilka pułapek, w które łatwo wdepnąć. Gotów na pierwszą butelkę bez nerwów?

Dlaczego Włochy mają tyle win?

Szczerze mówiąc, pierwszy raz jak spojrzałem na mapę włoskich regionów winiarskich, pomyślałem że ktoś żartuje. Dwadzieścia regionów, każde z własnym systemem apelacji, a do tego ponad pięćset rodzimych szczepów winorośli. Włochy nie są krajem win. Włochy są krajem wiosek, a każda wioska ma swoją butelkę.

Nie ma jednego „włoskiego wina". Jest wino z Wenecji Euganejskiej, wino z Sycylii, wino z Piemontu. Każdy region to osobny świat z własnym mikroklimatem, glebą i historią. Wino primitivo z Mandurii obok wina chianti z Toskanii to dwa różne kraje. To samo państwo produkuje zarówno lekkie, kwaśne Sangiovese, jak i ciężkie, alkoholowe włoskie wina z południa. Geografia robi tu swoje, Apeniny dzielą kraj na tysiąc mikroregionów, a każda dolina ma własny klimat.

Geografia, historia, szczepy autochtoniczne

Wyobraźcie sobie, że Włochy to taki patchwork. Alpy na północy, Apeniny wzdłuż kręgosłupa, a do tego dwie wyspy, Sycylia i Sardynia, które mają więcej wspólnego z Afryką niż z Mediolanem. W tej układance każdy skrawek ziemi ma swoją historię. W Veneto uprawia się Glerę do prosecco, bo tamtejsze wzgórza dają jej kwasowość, której nie znajdziesz na płaskiej Apulii. Na Sycylii Nero d'Avola rośnie w upale, który w sierpniu 2023 sięgnął 45 stopni, i to wino ma wtedy tyle tanin, że czujesz je w zębach.

Historia też nie pomaga w uproszczeniu. Grecy przywieźli winorośl 3000 lat temu, Rzymianie roznieśli ją po całym imperium, a później każdy klasztor i każdy feudał uprawiał co chciał. Efekt? Ponad 500 autochtonicznych szczepów, z czego większość nie opuściła swojego regionu. Susumaniello rośnie tylko na kilku hektarach wokół Sava. Nie ma go w Toskanii, nie ma w Piemoncie. Tylko tu. Ta lokalność sprawia, że wina włoskie przewodnik musi być gruby jak książka telefoniczna.

Włochy nie są krajem win. Włochy są krajem wiosek, a każda wioska ma swoją butelkę.

Każdy region ma swoje DOCG, DOC i IGT, system skomplikowany jak przepisy włoskiej biurokracji. Ale to działa. Dzięki temu wiesz, że butelka z etykietą „Primitivo di Manduria DOC" pochodzi z konkretnego obszaru, a nie z mieszanki winogron z całego kraju. Dobre wino primitivo z Mandurii to wydatek rzędu 80-120 zł, ale warto.

20 regionów, 500+ szczepów

Lubię mapy. Mapa i butelka, w tej kolejności. Północ: Piemont, Lombardia, Veneto, Friuli, tu robi się wina strukturalne, które leżakują latami. Centrum: Toskania, Umbria, Marche, Sangiovese rządzi, a Chianti Classico to klasyka. Południe: Apulia, Kampania, Sycylia, tu słońce praży, a wina mają wyższą zawartość alkoholu, często 14-15%.

We Włoszech uprawia się 587 autochtonicznych szczepów winorośli. Dla porównania, Francja ma około 200. Ale to nie tylko liczba, chodzi o różnorodność. W samej Apulii znajdziesz Primitivo, Negroamaro, Susumaniello, Malvasia Nera, Bombino Nero, każdy z nich daje inny charakter. Negroamaro z Salento bywa tak cierpkie, że warto odczekać godzinę po otwarciu. Po trzech godzinach otwiera się jak kwiat.

Ta tabela to tylko wierzchołek góry lodowej. Każdy region ma swoje DOCG, najwyższa kategoria jakości, ale też DOC i IGT, które często dają więcej swobody winiarzom. Na przykład wina z włoch ranking często pokazuje, że wina IGT z Sycylii biją na głowę DOC z innych regionów. Bo apelacje to nie wszystko, ważne co w butelce. W moim sklepie kup wino online możesz znaleźć zarówno DOC, jak i IGT, wybór należy do ciebie.

No dobra, ale po co ci ten przewodnik? Żebyś nie błądził po dziale z winami włoskimi jak po labiryncie. Wystarczy zapamiętać jedną rzecz: im bardziej na południe, tym wino cięższe i bardziej owocowe. Im na północ, tym bardziej kwaśne i strukturalne. Proste? No nie do końca, ale na początek wystarczy. A ty, który region chciałbyś poznać jako pierwszy?

Północ: Piemont, Lombardia, Veneto

Zacznijmy od miejsca, które dla mnie osobiście jest jak startowa bramka do włoskiego wina. Piemont, Lombardia, Veneto, trzy regiony, które kształtują to, co większość z nas myśli, słysząc „włoskiego wina przewodnik”. Te trzy miejsca różnią się od siebie, mimo że dzieli je często tylko godzina jazdy. Nie ma tu jednego stylu, jest za to trio charakterów, które warto poznać, zanim sięgniesz po butelkę.

Weźmy Piemont. Mówi się o nim „Burgundia Włoch”, ale to porównanie, szczerze mówiąc, kupuję tylko w połowie. Tak, Nebbiolo potrafi być eteryczne i zwodniczo lekkie na języku, ale jego taniny potrafią ścisnąć policzki tak, że zapomnisz odetchnąć. Nie ma w tym finezji burgundzkiego Pinot Noir, jest za to surowa, górska siła. Winiarnia Gaja z Barbaresco to klasyk, ale ja bardziej cenię sobie mniejsze, rodzinne gospodarstwa, jak Elio Altare w La Morra. Ich Barolo rocznik 2019 to był strzał w dziesiątkę, czuć strukturę, która obiecuje jeszcze dziesięć lat życia.

A Lombardia? Tu wielu popełnia błąd, myśląc że to tylko Franciacorta i jezioro Como. Jasne, Franciacorta to włoska odpowiedź na szampana, metoda klasyczna, druga fermentacja w butelce, zero udawania. Ale prawdziwym skarbem regionu jest Valtellina, czyli Nebbiolo uprawiane na stromych, kamienistych tarasach. To nie tylko lżejsza wersja Barolo. Wino z Valtelliny to suszone wiśnie i fiołki, a taniny bywają precyzyjne. W Lombardii produkuje się też znakomitego Luganę, białe wino z Trebbiano di Lugana, które idealnie pasuje do risotto z szafranem.

Veneto to już zupełnie inna bajka. Gdy myślisz o winie z tego regionu, pewnie pierwsze skojarzenie to Prosecco. I słusznie, Glera, szczep używany do Prosecco, daje lekkie, musujące wino, które świetnie sprawdza się jako aperitif. Ale Veneto to przede wszystkim Valpolicella i jej trzy twarze: klasyczna, Ripasso i Amarone. Amarone to nie wino, to filozofia cierpliwości. Proces appassimento, czyli suszenia winogron przez kilka miesięcy, koncentruje cukry i smaki do tego stopnia, że Amarone ma często 15–16% alkoholu, a smakuje jak skoncentrowany wywar z wiśni, tytoniu i gorzkiej czekolady. Jeśli szukasz czegoś lżejszego, Valpolicella Ripasso to świetny kompromis, wino, które przechodzi drugą fermentację na wytłokach z Amarone, nabierając ciała, ale bez przesady. Polecam sprawdzić w ofercie naszego sklepu z winem, mamy kilka ciekawych propozycji z Veneto, które warto wrzucić do koszyka.

W Veneto nie ma nudnych win. Nawet te podstawowe mają w sobie coś, co sprawia że sięgasz po drugi kieliszek. A jak już wejdziesz w świat Amarone, nie ma odwrotu.

Podsumowując te trzy regiony, gdybyś miał wybrać jeden na początek, radzę postawić na Veneto. Dlaczego? Bo oferuje największą różnorodność: od lekkiego Prosecco, przez średnio ciała Valpolicellę, aż po potężne Amarone. Piemont i Lombardia wymagają więcej cierpliwości i znajomości rzeczy, tam wina często otwierają się dopiero po latach. Ale jeśli masz ochotę na wyzwanie, Barolo z dobrego rocznika to przeżycie, które zostaje z tobą na zawsze. A ty? Który z tych regionów najbardziej cię intryguje?

Centrum: Toskania, Umbria, Marche

Wiesz co? Gdybym miał wybrać jeden region we Włoszech, do którego wracam najczęściej, i to nie tylko butelką, ale fizycznie, to byłaby Toskania. Te wzgórza, cyprysy, kurz na polnych drogach. Ale to nie tylko krajobraz. Toskania to serce włoskiego winiarstwa, a razem z Umbrią i Marche tworzy trzon, który w winach włoskich przewodnik musisz znać, zanim zaczniesz szukać dalej. Bo to tutaj rodzą się klasyki, i kilka rzeczy, o których mało kto mówi.

Zacznijmy od Toskanii. Mówi się "Chianti" i wszyscy kiwają głową. Ale prawda jest taka, że Chianti Classico z 2020 roku jest o niebo lepsze niż to z 2018, po prostu bardziej zrównoważone. Sangiovese to nerwowy szczep, wymaga cierpliwości. Gleba galestro daje winom kredową strukturę. No ale Toskania to też Brunello di Montalcino. Tu ceny potrafią wystrzelić, ale jeśli trafisz na producenta jak Mocali, dostajesz wino, które kosztuje około 180 zł, a trzyma się pięć lat w piwnicy bez problemu.

A Umbria? To taki cichy brat Toskanii, mniej turystów, ale wina, które potrafią zaskoczyć. Sagrantino di Montefalco z 2019 od Tabarrini, 15,5% alkoholu, taniny jak beton, ale po godzinie w karafce robi się aksamitne. Nie powiem, żeby mnie zachwyciło od razu, pierwszy łyk był jak uderzenie młotkiem. Ale po czterdziestu minutach? Inna bajka. W Umbrii znajdziesz też Orvieto Classico, białe, które w wersji Superiore ma ładną mineralność i kosztuje około 50 zł. Idealne do lekkich makaronów.

Teraz Marche. I tu uwaga, to region, który często umyka w dyskusjach o winie włoskim regionach, a szkoda. Verdicchio dei Castelli di Jesi w wersji Riserva potrafi konkurować z najlepszymi białymi Włoch. Wino dojrzewa na osadzie przez 18 miesięcy, co daje mu tę orzechową nutę i kremową teksturę. Rocznik 2021, cytryna, migdały, odrobina miodu. Dobre białe, które dojrzewa 5–6 lat bez problemu. A jeśli ktoś woli czerwone, to Rosso Conero, robione z Montepulciano, to taki mięsisty, wiśniowy charakter. Idealne do pieczeni. Warto zapamiętać.

Z ciekawostek: w Marche produkuje się też wino z winogron suszonych, passito, ale to już inna historia. Ogólnie, jeśli szukasz apelacji włoskich, które nie są jeszcze przereklamowane, Umbria i Marche dają masę radości za rozsądne pieniądze. Toskania to już loteria cenowa, ale jak trafisz na mniejszego producenta, dostajesz jakość, o której wielkie domy mogą pomarzyć. Chianti Rufina od Selvapiana za 55 zł bywa lepsze niż niejedno Classico za stówę.

Podsumowując tę część, jeśli dopiero zaczynasz przygodę z włoskimi winami, nie przeskakuj od razu do Barolo czy Amarone. Centrum ma w sobie coś, co trudno podrobić. A jak wpadniesz do sklepu, rzuć okiem na wina włoskie z tych regionów, często są niedoceniane. Ja bym zaczął od Verdicchio i Chianti Classico. A ty? Masz już swojego faworyta z Toskanii czy Umbrii?

Południe: Apulia, Kampania, Basilicata, Kalabria

Przez lata myślałem, że południe Włoch to tylko upał i proste wina. Błąd. Poważny. Apulia produkuje ponad 40% całego wina we Włoszech, ale dopiero od dekady robi to na poważnie, z głową i pasją. Nie chodzi już o ilość, tylko o to, żebyś otworzył butelkę i poczuł słońce, wiatr i tę czerwoną ziemię. No i o apelacjach też warto pogadać, bo DOCG, DOC i IGT na południu to nie są puste skróty.

Apulia to region, który lubię najbardziej. Słynie z Primitivo di Manduria, ale to nie jedyny szczep, który tu robi furorę. Negroamaro, Susumaniello, a nawet białe Verdeca pokazują, że Apulia ma więcej twarzy. W Kampanii króluje Aglianico, jeden z najstarszych szczepów w Italii. Taurasi to wino, które potrafi uderzyć cegłą, ale w dobrym sensie. Taniny ściskają policzki, a kwasowość trzyma wszystko w ryzach.

Basilicata i Kalabria to inne historie. W Basilicacie Aglianico nazywa się Aglianico del Vulture i rośnie na wysokości 600 metrów. Duże różnice temperatur między dniem a nocą dają dziką kwasowość i aromaty wiśni z nutą tytoniu. W Kalabrii Greco di Bianco i Cirò to klasyki, ale większość tamtejszych win to jeszcze nieodkryty ląd. Warto mieć je na oku, bo ceny wciąż niskie, a jakość rośnie.

Południe to nie tylko tanie wino do makaronu. W Kampanii Fiano di Avellino rośnie na wysokości 500 metrów i ma aromaty gruszki z nutą miodu, idealne do ryb. W Apulii polecam spróbować Primitivo od Gianfranco Fino. Kosztuje około 40 euro, ale dostajesz wino z charakterem. Warte swojej ceny.

W południowych Włoszech wino to nie biznes, to styl życia. Kiedy pijesz Aglianico z Taurasi, pijesz historię sprzed dwóch tysięcy lat.

Południe to wciąż niedoceniany skarb. Przewodniki często pomijają te regiony na rzecz Toskanii czy Piemontu, ale to błąd. Primitivo di Manduria z rocznika 2020 i 2021 różni się wyraźnie. 2020 był cieplejszy, bardziej soczysty, a 2021 miał więcej kwasowości i struktury. Każdy rocznik jest inny.

Wyspy: Sycylia, Sardynia

Sycylia to nie jest jeden region. To kilka światów w jednym. Na zachodzie, wokół Marsali, królują białe szczepy i słynne wino wzmacniane, produkowane tu od XVIII wieku. Na wschodzie, u stóp Etny, wulkaniczne gleby dają wina o mineralności, której nie znajdziesz nigdzie indziej. Nero d'Avola z wyżynnych winnic bywa eleganckie, jak dobra burgundzka pinot, tylko z śródziemnomorskim twistem.

Sardynia to inna bajka. Wyspa patrzy bardziej w stronę Hiszpanii niż Włoch, i to czuć w kieliszku. Króluje tu szczep Cannonau, lokalny odpowiednik Grenache. Mówi się, że Sardyńczycy piją go codziennie do obiadu i żyją średnio dłużej niż reszta Włochów. Wino jest mocne, pełne, z wyraźną nutą ziół i suszonych owoców. Do tego Vermentino di Gallura, białe wino, które ma słoną, morską końcówkę, jakbyś lizał skałę po odpływie.

Oba regiony łączy wulkaniczna gleba i słońce, ale różnią się podejściem. Sycylijczycy stawiają na eksperymenty, Sardyńczycy na tradycję. Jeśli szukasz wina do potraw, Sycylia da ci więcej opcji. Sardynia jest bardziej specyficzna, albo ją pokochasz, albo stwierdzisz, że jest za ciężka. Ja jestem po stronie tych, którzy kochają.

Sycylia: Nero d'Avola i Etna: dwa oblicza wyspy

Nero d'Avola to najbardziej znany szczep Sycylii. Nazwa pochodzi od miasteczka Avola, na południowym wschodzie wyspy. Wina z tego szczepu bywają różne, od lekkich, owocowych, po potężne, prawie jak wino apulijskie. Wszystko zależy od wysokości winnic i wieku krzewów. Na nizinach, w okolicach Noto, dostajesz miękkie, wiśniowe wino do pizzy. Wyżej, na zboczach Etny, Nero d'Avola nabiera struktury. Taniny bywają jak jedwabna chusta, gładkie, ale wyraźne. Warto szukać tych z apelacją Etna DOC, bo one gwarantują wyższy poziom.

Sycylia to nie tylko Nero d'Avola. Na północy wyspy, w okolicach Palermo, króluje Catarratto, biały szczep, który daje wina lekkie, cytrynowe, idealne na aperitif. Catarratto bywa rześkie, z nutą grejpfruta i ziół. Wina ekologiczne zyskują tu na popularności, producenci odchodzą od chemii, bo gleby wulkaniczne same w sobie są żyzne. Jeśli szukasz czegoś lekkiego, polecam wina sycylia z apelacją Sicilia DOC, one są zazwyczaj najlepiej wyważone.

Te ceny pochodzą z moich obserwacji z winotek w Warszawie i Weronie, sprawdź aktualne w sklepie z winem, bo mogą się różnić w zależności od rocznika i dystrybutora.

Sardynia: Cannonau i Vermentino: kontrasty w kieliszku

Cannonau to czerwone wino Sardynii, które ma reputację "wina długowieczności". Mówi się, że Sardyńczycy piją je codziennie i żyją po sto lat. Wino ma charakter. Jest pełne, z nutą dojrzałych wiśni, suszonych fig i śródziemnomorskich ziół, tymianku, rozmarynu. Bywa, że ma 14,5% alkoholu i taniny, które ściskają policzki od środka. Do tego długi finisz, jakbyś żuł suszoną śliwkę z kawałkiem gorzkiej czekolady. Warte swojej ceny, która oscyluje wokół 70-100 zł.

Vermentino di Gallura to biała wizytówka Sardynii. Apelacja DOCG, co oznacza najwyższą jakość. Wino ma kolor słomkowy, zapach cytryny, morskiej bryzy i migdałów. W ustach jest mineralne, z charakterystyczną słonością. Pasuje idealnie do owoców morza, ale sprawdza się też solo, jako aperitif. Jeśli szukasz białego wina z charakterem, to jest to.

Vermentino z Sardynii to jedyne białe wino, które potrafi konkurować z czerwonymi pod względem intensywności smaku. To nie jest woda, to wino z kręgosłupem.

Jeśli chcesz spróbować czegoś innego, polecam wina sardynia z apelacją Cannonau di Sardegna DOC, one są najbardziej autentyczne. Ale uwaga: Sardynia ma swoje specyficzne nuty, jeśli nie lubisz ziołowych, ziemistych win, może ci nie podejść. Ja jestem fanem, ale wiem, że nie każdy podziela mój entuzjazm.

System apelacji DOC/DOCG/IGT

Gdy miejscowi winiarze zaczynają opowiadać o systemie apelacji, robi się ciekawie. Włosi stworzyli coś, co na papierze wygląda jak biurokratyczny koszmar, a w praktyce działa jak precyzyjny mechanizm. Trzy poziomy: IGT, DOC i DOCG. Każdy mówi coś innego o butelce, którą trzymasz w ręku. I żaden z nich nie gwarantuje, że wino będzie dobre. To tylko obietnica, że wino pochodzi z konkretnego miejsca i zostało zrobione według określonych zasad.

Zaczynamy od IGT, czyli Indicazione Geografica Tipica. To najniższy szczebel w hierarchii, ale nie daj się zwieść, to właśnie tutaj często lądują najlepsze wina eksperymentalne. Winiarze mają więcej swobody, mogą mieszać szczepy, bawić się dojrzewaniem. Primitivo IGT bywa pełne charakteru, czasem więcej niż niejedno DOCG. Dla mnie to dowód, że system nie zawsze nadąża za rzeczywistością.

DOC i DOCG to już wyższa liga. DOC, czyli Denominazione di Origine Controllata, to gwarancja, że wino pochodzi z wyznaczonego obszaru i spełnia konkretne normy produkcji. DOCG to to samo, tylko z dodatkowym „Garantita”, kontrolowaną i gwarantowaną jakością. W praktyce oznacza to więcej regulacji, niższe limity plonów i obowiązkowe degustacje przed butelkowaniem. Ale uwaga: DOCG to nie znaczy lepsze. To znaczy inne. Bardziej przewidywalne.

Ta tabela nie oddaje całej prawdy, ale daje punkt zaczepienia. Bo prawda jest taka, że gdy stoisz przed półką w sklepie z winem, to właśnie te trzy skróty mówią ci, ile kontroli przeszedł producent. I czy możesz mu zaufać. Moim zdaniem, jeśli szukasz czegoś konkretnego, jak dobre wino z Apulii, warto zwrócić uwagę na DOC. Ale nie pomijaj IGT, bo tam często czai się niespodzianka.

W praktyce wygląda to tak: różnica między DOC a IGT w Primitivo di Manduria z tego samego rocznika bywa uderzająca. DOC jest bardziej stonowane, eleganckie, z wyraźną strukturą. IGT, dzikie, owocowe, z taninami które ściskają policzki od środka. Oba świetne, ale każde w swoim stylu. Apelacja to nie wyrok, to mapa. A ty decydujesz, którą ścieżką pójdziesz.

DOCG to nie znaczy lepsze. To znaczy inne. Bardziej przewidywalne.

Jeśli dopiero zaczynasz przygodę z włoskimi winami, polecam zacząć od DOC. To bezpieczny wybór, bo wiesz, że producent nie oszukał cię na jakości. Ale jeśli masz ochotę na eksperyment, sięgnij po IGT. Może cię zaskoczyć. Ja tak trafiłem na wino, które do dziś wspominam jako jedno z najlepszych w życiu. A pochodziło z apelacji, którą wielu by zlekceważyło.

Najlepsze wina włoskie w każdej cenie

Największym mitem w świecie wina jest to, że dobre wina włoskie muszą kosztować majątek. Butelka, która kosztuje w hurcie niecałe 8 euro, może okazać się jedną z lepszych rzeczy, jakie piłem. No dobra, ale od czego zacząć?

Największym błędem początkujących jest myślenie, że cena zawsze idzie w parze z jakością. Owszem, Barolo z renomowanej winnicy za 400 zł potrafi rozwalić system. Ale w win włoskich najfajniejsze jest to, że nawet za 30-40 zł znajdziesz butelki, które zaskakują. Klucz leży w regionie i apelacji. I w tym, żeby wiedzieć gdzie szukać. Bo wino za 25 zł z DOCG to zupełnie co innego niż to samo za 25 zł z IGT. Serio?

Rzućmy okiem na konkretne progi cenowe. Poniżej tabela z moimi typami. Ceny orientacyjne, bo w Polsce bywają wyższe o 10-20%, ale dają dobry punkt startu.

Mapa i butelka. W tej kolejności. Bo najtańsze wino włoskie regiony jak Apulia czy Abruzja dają więcej za mniej niż Toskania w podstawowej wersji. Przykład? Primitivo di Manduria od małego producenta z Sava kosztuje około 50 zł w sklepie z winem. I powiem ci szczerze: bije na głowę wiele Chianti za 70 zł.

Jeśli masz budżet 30-50 zł, celuj w apelacje włoskie takie jak Primitivo di Manduria DOC, Montepulciano d'Abruzzo DOC albo Nero d'Avola z Sycylii. To są szczepy, które dają radość bez kombinowania. W przedziale 50-90 zł możesz już celować w Chianti Classico DOCG albo Rosso di Montalcino. A powyżej 90 zł? Wchodzisz w świat Barolo, Barbaresco i Brunello. Ale uwaga, nie każde drogie wino jest lepsze. Zdarza się Barolo za 140 zł od znanego producenta, które jest przeciętne, a butelka od małej winnicy z Serralunga d'Alba za 110 zł potrafi być dużo ciekawsza.

Opisy z prasy zostawiam innym. Ja ci powiem tak: najlepsze wina włoskie przewodnik to ten, który sam sobie napiszesz, próbując. Ale żeby nie tracić kasy na ślepo, warto znać kilka zasad. Po pierwsze: sprawdź rocznik. Roczniki 2019 i 2020 w Toskanii i Piemoncie były wybitne. Po drugie: szukaj małych producentów. Po trzecie: nie bój się DOCG, ale pamiętaj, że dobre IGT też potrafi zaskoczyć.

Wino nie zna ceny. Zna tylko moment, w którym je otwierasz i ludzi, z którymi je pijesz.

Więc co wybierzesz? Butelkę za 40 zł z Apulii, która zaskoczy twoich gości, czy inwestycję w Barolo na specjalną okazję? Ja bym na twoim miejscu zaczął od tego pierwszego. A potem sam zobaczysz, gdzie cię poniesie.

Zdjęcie: Benoit Roy / Pexels